ABD ile Çin’in hafta sonu yaptığı görüşmelerin olumlu geçmesiyle yeni hafta alımlarla başladı; petrol fiyatları geriledi. Ancak petrolün ucuzlaması, şirketlerin yakıt faturasının hemen hafifleyeceği anlamına gelmiyor. Qatar Airways’in anlattığı maliyet baskısı, piyasanın anlaşma beklentisiyle işletmelerin günlük giderleri arasındaki farkı görünür kılıyor.

Bugün ABD açılışında izleyeceğim, diplomatik iyimserliğin hisse alımlarına ne kadar dönüşeceği. Çip şirketlerinin cuma günkü yükselişini koruması önemli; fakat daha kalıcı bir toparlanma için yüksek faize rağmen kârların nasıl büyüyeceğini de görmek gerekiyor.

Hap bilgiler

  • Petroldeki geri çekilme, enerji tüketen şirketler için olumlu. Bunun bilançoya yansıması ise şirketin hangi yakıtı kullandığına, mevcut sözleşmelerine ve artan maliyeti müşteriye ne ölçüde aktarabildiğine bağlı. Ham petrol fiyatıyla uçak yakıtının maliyeti aynı hızda değişmeyebilir.
  • Çin görüşmeleri ticaret ve teknoloji için daha yapıcı bir ortam oluşturdu. Yine de iyi geçen bir toplantı, gümrük vergilerinin indirildiği ya da ihracat kısıtlamalarının kaldırıldığı anlamına gelmiyor. Şirketlerin planlarını değiştirecek olan, açıklamaların somut uygulamalara dönüşmesi.
  • Bitcoin bu sabah önceki onay eşiğine yeniden yaklaştı. Kriptodaki toparlanmayla ABD hisselerindeki olası açılış alımlarını birlikte izliyorum; tek bir varlığın yükselmesi, bütün piyasanın güçlendiğini söylemek için yeterli olmayacak.

Bugün ne oldu?

  • Çin hükümetinin 21 Eylül açıklamasına göre Başbakan Yardımcısı He Lifeng, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ve Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ile 20 Eylül’de New York’ta görüştü. Ticaret meseleleri, önceki mutabakatların uygulanması ve yapay zekâ ele alındı. Tarafların görüşmeleri yapıcı bulması, teknoloji tedarik zincirleri açısından olumlu bir başlangıç; açıklama yeni bir tarife kararını içermiyor.
  • Associated Press (@AP), bu sabah Asya borsalarının çoğunun ve ABD vadeli endekslerinin yükseldiğini bildirdi. Brent petrol %2,1 düşerek $101,67’ye indi. Hürmüz’den enerji akışındaki toparlanma fiyatları rahatlatırken bölgedeki çatışma ve taşıma riskleri sürüyor; günlük düşüşü arzın tamamen normale dönmesiyle eşitlememek gerekiyor.
  • Qatar Airways CEO’su, Bloomberg’in 20 Eylül yayınında artan yakıt maliyetlerini henüz müşterilere aktarmadıklarını anlattı. Şirket, verimlilik önlemlerinin yanında daha az kârlı hatları geçici olarak durduruyor. Talep devam etse bile maliyet artışının uçuş planlarını değiştirebilmesi, havayolu gelirleriyle kârlılığının neden ayrı izlenmesi gerektiğine iyi bir örnek.
  • Aynı yayında Franklin Templeton CEO’su Jenny Johnson, şirket içinde yapay zekâ kullanımından fayda gördüklerini, buna karşılık teknolojiyi sağlayan şirketlerin yüksek yatırım ihtiyacı ve kârlılığı konusunda soruların sürdüğünü söyledi. Yapay zekâyı kullanan işletmenin tasarrufu, hizmeti satan şirketin aynı ölçüde kâr edeceği anlamına gelmiyor. Bu ayrım, teknoloji hisselerini tek bir grup gibi değerlendirmenin sınırını gösteriyor.

Dünden bu yana ne değişti?

  • Dün ABD-Çin görüşmelerinin sonucu bekleniyordu; bugün toplantının gerçekleştiğini ve iki tarafın olumlu değerlendirmesini biliyoruz. Bitcoin de yaklaşık $80.345’ten $81.659’a, Ethereum $2.574’ten $2.665’e çıktı. Bunlar pazar ve pazartesi sabahları arasındaki karşılaştırmalar; ABD hisse piyasasının hafta sonundan sonra vereceği ilk tepki henüz önümüzde.

Piyasa seviyeleri

ABD endeksleri ve teknoloji

  • S&P 500 cuma seansını 7.650,50 puanda tamamladı. Kısa vadede 7.650 destek bölgesinin korunması ve ardından 7.720 direnç bölgesinin aşılması, toparlanmanın güçlenmesi açısından önemli; ilk bölgenin kaybı satış baskısını artırabilir.
  • Nasdaq 100’ü izleyen $QQQ’nun cuma kapanışı $721,36. $715’te destek, $722’de direnç arayacağım. Açılışta bu sınırın aşılması kadar gün içinde korunması da önemli olacak.
  • Çip şirketleri ETF’i $SMH cuma günü $572,67’ye ulaştı. Piyasa yorumcusu Tunç Şatıroğlu’nun (@tuncsatiroglu) pazartesi için izlediği $580 onay seviyesi henüz aşılmış değil; önceki $557 bölgesi destek olarak önemini koruyor. Açılıştan önce yükselişin devamını gerçekleşmiş saymıyorum.
  • Yazılım şirketlerini izleyen $IGV, cuma gününü $104,42’den bitirdi. $103,50 destek bölgesinin altına gerilemesi kısa vadeli görünümü zayıflatır; $106 direnç bölgesinin üzerine dönüş ise çiplerin yanında yazılımda da alımların güçlendiğini görmemizi sağlayabilir.

Kripto ve altın

  • Bitcoin yaklaşık $81.659. Önceki $81.700 onay koşulunun gerçekleşmesi için bu fiyatın üzerinde bir-iki saat kalması gerekiyor; yalnızca dokunması yeterli değil. Aşağıda pazar gününün $80.100 çevresi ilk destek adayı.
  • Ethereum $2.665 dolayında ve destek olarak izlenen $2.550’nin üzerinde. Bu bölgeyi kaybederse toparlanma zayıflar; yukarı yönlü hareketi değerlendirirken Bitcoin’in kendi onay koşulunu sağlayıp sağlamadığına da bakacağım.
  • Altını izleyen $GLD’nin cuma kapanışı $400,90. $398 destek bölgesinin altına çekilmesi baskıyı artırabilir; $403 direnç sınırının aşılması toparlanmayı destekler. Bunlar altının ons fiyatına değil, ETF’e ait sınırlar.

Kırmızı bayraklar

  • ABD 10 yıllık tahvil faizi cuma günü %5,01 oldu. Bu düzey, gelecekte yüksek kâr beklenen hisselerin bugünkü değerini baskılayabilir. Faiz yeniden yükselirse petrolün düşüşünden gelen rahatlamanın bir kısmı kaybolabilir.
  • Şirketler yükselen giderlerini fiyatlara yansıtamazsa satışları güçlü kalırken kârları daralabilir. Havayollarındaki kapasite değişiklikleri bu yüzden yalnızca yolcu sayısıyla birlikte okunmamalı.
  • Yapay zekâ yatırımlarının büyümesi çip talebini destekleyebilir, fakat aynı harcamalar müşterilerin nakit ihtiyacını da artırır. Finansmanın pahalı kaldığı dönemde yatırım bütçelerinin sürdürülebilirliği daha önemli hâle geliyor.

Takvim

  • 21 Eylül, 16.30: ABD borsalarının açılışı. Hafta sonu haberlerinin ardından alımların teknoloji dışına yayılıp yayılmadığını izleyeceğim.
  • 25 Eylül, 15.30: ABD ağustos ayı dayanıklı mal siparişleri. Şirketlerin ekipman talebi, yüksek borçlanma maliyetine rağmen yatırımların sürüp sürmediğine dair yeni bilgi verecek. Saatler Türkiye saatiyle.

Analizim

Petrolün düşmesini, her şirket için aynı ölçüde iyileşme olarak okumuyorum. Enerjiyi yoğun kullanan bir işletmenin gideri hafifleyebilir; petrol üreticisinin satış fiyatı ise aynı hareketten olumsuz etkilenebilir. Havayollarında da ucuzlayan ham petrolün yakıt alımlarına ne zaman yansıyacağı ve uçuşların ne kadar kârlı olduğu belirleyici. Bu yüzden haberin yönünden sonra şirketin gelir ve giderlerine nasıl yansıyacağına bakıyorum. Bugünkü açılışta ilk bakacağım nokta yükselen hisselerin sayısı olacak. Ardından çip ve yazılım fonlarının belirtilen sınırları geçip geçmediğini, bunu yaparken tahvil faizinin nasıl hareket ettiğini izleyeceğim. Yalnızca birkaç büyük şirketin taşıdığı yükselişe daha temkinli yaklaşırım. Alımlar genişler, faiz baskısı hafifler ve görüşmelerden uygulanabilir kararlar çıkarsa toparlanmaya duyduğum güven artar.

Kaynaklar

Yatırım tavsiyesi değildir; araştırma ve takip notudur.