Brent petrol cuma günü yaklaşık %4 gerileyerek $96,78’de kapandı, resmi ABD 10 yıllık tahvil faizi %4,69’a indi. Bu rahatlamaya rağmen Nasdaq %0,6 düşerek 25.000’in altında kapandı; SMH %3,3, Micron %7, Intel %7,9 geriledi.

Petrol ve faiz tarafındaki ilk rahatlama geniş piyasanın ayakta kalmasına yardım etti, fakat çiplerdeki hasarı kapatmadı. S&P 500 günü yataya yakın tamamlarken eşit ağırlıklı endeksin haftayı hafif artıda kapatması, satışın bütün hisselere aynı ölçüde yayılmadığını gösteriyor.

Yeni haftada yönü iki başlık belirleyecek: 29 Temmuz’daki Fed faiz kararı ile Microsoft, Meta, Apple ve Amazon bilançoları. Asıl soru şu: Yapay zekâ yatırımlarının büyüklüğü yeniden gelir hikâyesine mi dönecek, yoksa nakit akışı ve yatırım getirisi kaygısı teknoloji satışını genişletecek mi?

Hap bilgiler

  • S&P 500 %0,1’den az yükselerek 7.411,98, Dow Jones %0,5 yükselerek 51.947,25 seviyesinde kapandı. Nasdaq %0,6 gerileyerek 24.975,82, Russell 2000 ise %0,3 düşerek 2.930 seviyesine indi. Haftalık kayıplar Nasdaq’ta %2,1, S&P 500’de %0,6, Dow’da %0,4 ve Russell 2000’de %1,1 oldu.
  • Brent petrol önceki gün $102’ye çıktıktan sonra cuma günü yaklaşık %4 düşerek $96,78’de kapandı. ABD 10 yıllık tahvil faizi %4,69’a, 30 yıllık faiz %5,16’ya geriledi. Bu iki hareket, enerji ve finansman maliyeti baskısında ilk rahatlamayı sağladı.
  • QQQ ($QQQ) %1,1 düşerek $684,23, SMH (çip şirketleri ETF’i, $SMH) %3,3 düşerek $561,19 seviyesinde kapandı. Micron ($MU) %7 gerileyerek $920,95, Intel ($INTC) %7,9 gerileyerek $92,32 seviyesine indi. Petrol düştü, fakat teknoloji içindeki satış baskısı devam etti.
  • Alphabet ($GOOGL) %0,7 yükselerek $319,74, Tesla ($TSLA) %2,1 düşerek $313,03 seviyesinde kapandı. Büyük teknoloji hisseleri aynı yönde hareket etmedi; piyasa yüksek yapay zekâ yatırımı yapan şirketleri bilanço ve nakit akışı görünümüne göre ayrı ayrı fiyatlıyor.
  • Yahoo Finance (@YahooFinance) yayınında S&P 500 içindeki yaklaşık 350 hissenin yükseldiği, 150 hissenin düştüğü aktarıldı. Eşit ağırlıklı S&P 500’ün haftayı hafif artıda kapatması da satışın mega-cap teknoloji ve çip hisselerinde yoğunlaştığını gösteriyor.
  • GLD (altın ETF’i, $GLD) %0,1 yükselerek $371,90, SLV (gümüş ETF’i, $SLV) %1 yükselerek $52,59 seviyesinde kapandı. Petrol ve tahvil faizindeki geri çekilme değerli metalleri belirgin biçimde zayıflatmadı, fakat yeni bir güvenli liman rallisi de üretmedi.
  • BIST 100 %0,95 gerileyerek 13.943,87 seviyesinde kapandı; USD/TRY akşam saatlerinde yaklaşık 47,34’tü. Endeks 14.000’in altına dönerken kur 47,35-47,50 direnç bölgesine yaklaştı.

Bugün ne oldu?

  • Associated Press’e göre Brent’in $102’den $96,78’e gerilemesi ABD hisselerine gün içinde destek verdi. Petrolün geri çekilmesi, enflasyon ve Fed baskısını sınırlayan ilk olumlu gelişme. Ancak İran ile çatışma ve Hürmüz Boğazı’na ilişkin riskler devam ettiği için bunu kalıcı rahatlama olarak okumak için erken.
  • Bloomberg Television’ın Balance of Power yayınında ABD ile İran arasındaki askeri gerilim sürerken diplomatik çözüm çağrıları da öne çıktı. ABD Başkanı Donald Trump’ın “hazır ve yüklü” mesajı bir tehdit, kesinleşmiş yeni saldırı değil. Hafta sonu fiyatlamasında açıklamalardan çok Brent’in $98-$100 bölgesine dönüp dönmediği izlenecek.
  • Yahoo Finance yayınında cuma günkü hareketin iki ayrı piyasa yarattığı görüldü. Dow ve geniş piyasa petrolün geri çekilmesinden faydalanırken Nasdaq, günün son saatlerindeki çip satışıyla 25.000’in altına indi. Bu, risk iştahının tamamen kaybolduğu anlamına değil; yatırımcıların teknoloji içinde daha seçici davrandığı anlamına geliyor.
  • Çip satışının en sert örnekleri Micron ve Intel oldu. Micron %7, Intel %7,9 geriledi; SMH de önceki gün koruduğu $574-$580 destek bölgesini kaybetti. Intel’in bilanço sonrasında ilk tepkiyi koruyamaması, iyi gelir veya iyimser beklentinin tek başına fiyat desteği üretmediğini gösteriyor.
  • Reuters’a göre Intel, beklenenden güçlü gelir ve kâr görünümüne rağmen düştü. Yatırımcılar sonuçların yanında sermaye harcamasını, üretim yatırımlarının geri dönüşünü ve sektör genelindeki yüksek maliyetleri de fiyatlıyor. Yapay zekâ talebi güçlü kalsa bile her yatırımın aynı hızda nakit üretmeyeceği daha görünür hale geliyor.
  • AMD CEO’su Lisa Su, Yahoo Finance yayınında yapay zekâ altyapısı talebinin güçlü kaldığını ve kapasite yatırımlarının 12-24 ay önceden planlandığını söyledi. Bu şirket yönetiminin görüşü, bağımsız talep kanıtı değil. Yine de piyasanın önümüzdeki bilançolarda yalnız harcama tutarına değil, yatırımın ne kadar gelir ve nakit ürettiğine bakacağını gösteriyor.
  • Piyasa bu hafta teknoloji şirketlerini aynı sepete koymadı. Alphabet cuma günü %0,7 yükselirken Tesla %2,1, Micron %7 ve Intel %7,9 düştü. Bu ayrışma, yapay zekâ hikâyesinin bittiği anlamına değil; yatırımcıların artık “ne kadar yatırım yapıldı?” sorusunun yanına “bu yatırım ne kadar nakit üretiyor?” sorusunu eklediği anlamına geliyor.
  • ABD yönetiminin 60 ekonomiye %10-%12,5 arasında yeni gümrük vergileri açıklaması, petrol geri çekilse bile enflasyon riskinin yalnız enerjiye bağlı olmadığını hatırlattı. Tarifeler şirket maliyetlerini ve tüketici fiyatlarını yükseltirse Fed’in rahatlama alanı daralabilir.
  • Yeni hafta teknoloji için yoğun. Microsoft ve Meta 29 Temmuz’da, Apple ve Amazon 30 Temmuz’da sonuçlarını açıklayacak. Aynı hafta Fed faiz kararı gelecek. Bu nedenle cuma günkü petrol rahatlaması önemli, fakat Nasdaq ve çiplerde satışın bittiğini söylemek için bilanço ve Fed onayı gerekiyor.

Piyasa seviyeleri

Global risk ve petrol

  • Brent $96,78 seviyesinde. $95-$96 ilk destek, $92-$93 alt destek; $98-$100 ilk direnç, $102 sonraki risk bölgesi. $98 altında kalması enflasyon ve faiz baskısını sınırlayabilir, yeniden $100 üzerine çıkması cuma günkü rahatlamayı geri alır.
  • ABD 10 yıllık tahvil faizi %4,69 seviyesinde. %4,65-%4,67 destek, %4,71-%4,75 direnç ve risk bölgesi; %5 daha büyük baskı eşiği. Faizin %4,67 altına inmesi teknoloji için ilk destek, %4,75 üzerine çıkması ise değerleme baskısının yeniden güçlendiğini gösterir.
  • ABD 30 yıllık tahvil faizi %5,16 seviyesinde. %5,10-%5,15 destek, %5,20 ilk direnç. %5,20 üzerine yerleşmesi uzun vadeli finansman maliyetinin yüksek kaldığını; %5,15 altına dönüş ise cuma günkü tahvil rahatlamasının devam ettiğini gösterir.

ABD endeksleri

  • S&P 500 7.411,98 seviyesinde. 7.400 ilk destek, 7.350 alt destek; 7.450 ilk direnç, 7.500 daha güçlü geri alma seviyesi. Endeks 7.400 üzerinde kaldı, fakat 7.450 geri alınmadan haftalık kaybın kapandığını söylemek için erken.
  • Nasdaq 24.975,82 seviyesinde. 25.000 ilk eşik ve geri alınması gereken seviye, 24.700-24.500 alt destek bölgesi; 25.300 ilk güçlü direnç. Endeks 25.000’in altında kaldığı sürece cuma günkü çip satışı kısa vadeli görünümü baskılıyor.
  • QQQ $684,23 seviyesinde. $682-$684 ilk destek, $675-$680 alt destek; $690 ilk direnç, $700-$705 daha güçlü toparlanma bölgesi. $690 geri alınmadan büyük teknoloji hisselerinde satışın bittiğini söylemek için erken.
  • IWM (küçük şirketler ETF’i, $IWM) $291,17 seviyesinde. $290 ilk destek, $285 alt destek; $294 ilk direnç, $300 daha güçlü devam eşiği. Nasdaq’tan daha iyi dayanması olumlu, fakat $294 aşılmadan küçük şirketlerde yeni yükseliş onayı yok.

Temalar ve ETF'ler

  • SMH $561,19 seviyesinde. $556-$560 ilk destek, $550 alt destek; $574-$580 ilk direnç ve geri alınması gereken bölge, $590 daha güçlü toparlanma seviyesi. $574 altında kaldığı sürece çiplerdeki kısa vadeli hasar devam ediyor.
  • Micron $920,95 seviyesinde. $900-$920 destek, $880 alt destek; $950-$970 ilk direnç, $990-$1.000 daha güçlü geri alma bölgesi. $900 üzerinde tutunması ilk savunma, $950 üzerine dönüş ise satışın dengelenmeye başladığını gösterir.
  • Intel $92,32 seviyesinde. $90-$92 destek, $88 alt destek; $96 ilk direnç, $100-$102 daha güçlü geri alma bölgesi. Bilanço sonrasındaki ilk yükseliş korunamadı; $96 geri alınmadan fiyat hareketi sonuçlara onay vermiyor.
  • Alphabet $319,74 seviyesinde. $315 ilk destek, $310 alt destek; $325-$330 ilk direnç, $342 daha güçlü bölge. $325 üzerine dönüş piyasanın bulut büyümesine yeniden odaklandığını gösterir; $315 altı yatırım harcaması ve nakit akışı kaygısını büyütür.
  • Tesla $313,03 seviyesinde. $305-$310 ilk destek, $300 ana destek; $315-$320 ilk direnç, $325-$330 daha güçlü toparlanma bölgesi. $320 geri alınmadan bilanço sonrasındaki satış baskısı kapanmış sayılmaz.

Kripto ve değerli metaller

  • Bitcoin yaklaşık $64.050 seviyesinde. $64.000 ilk destek, $63.600 alt destek; $65.800 ilk direnç, $67.900-$68.000 daha güçlü devam bölgesi. $64.000’in korunması önemli, fakat $65.800 aşılmadan yeni yükseliş ivmesi oluşmuş sayılmaz.
  • Ethereum yaklaşık $1.858 seviyesinde. $1.850 ilk destek, $1.800 alt destek; $1.900-$1.920 ilk direnç, $1.970-$2.000 daha güçlü bölge. $1.850 üzerinde kalması yapıyı korur, $1.920 üzeri yeni güçlenme sinyali olur.
  • XRP yaklaşık $1,09 seviyesinde. $1,08-$1,09 destek, $1,05 alt destek; $1,10-$1,12 ilk direnç, $1,16 daha güçlü devam eşiği. $1,12 aşılmadan fiyatın destek ile direnç arasında kaldığı söylenebilir.
  • GLD $371,90 seviyesinde. $370-$372 destek, $375 ilk direnç, $382 daha güçlü toparlanma bölgesi. SLV $52,59 seviyesinde; $52 ve $50 destek, $53-$54 ile $55 direnç. Değerli metaller cuma günü dayandı, fakat yeni bir yükseliş için bu dirençlerin aşılması gerekiyor.

Türkiye

  • BIST 100 13.943,87 seviyesinde. 13.900 ilk destek, 13.750 alt destek; 14.000 ilk direnç, 14.200 daha güçlü geri alma seviyesi. Endeks 14.000’in altında kapandı; yeniden bu seviyenin üzerine çıkmadan kısa vadeli görünüm güçlenmez.
  • USD/TRY yaklaşık 47,34 seviyesinde. 47,00 destek, 47,35-47,50 direnç bölgesi. 47,50 üzerine hareket kur ve enflasyon baskısının arttığını; 47,00’a doğru geri çekilme ise haftanın daha sakin başladığını gösterir.

Kırmızı bayraklar

  • Brent yeniden $100 üzerine çıkarken ABD 10 yıllık tahvil faizi %4,75’i aşarsa, enerji ve finansman maliyeti teknoloji hisselerini aynı anda baskılar.
  • Nasdaq 24.700’ün, QQQ $682’nin ve SMH $556’nın altına birlikte inerse, cuma günkü çip satışı yeni haftaya taşınır ve teknoloji içindeki hasar genişler.
  • S&P 500 7.400’ü ve IWM $290’ı birlikte kaybederse, satışın yalnız mega-cap teknoloji ve çip hisselerinde kaldığı tezi zayıflar.
  • Hürmüz Boğazı, enerji tesisleri veya ticari gemilere yönelik yeni saldırı haberi gelirse petrolün cuma günkü düşüşü hızla geri alınabilir.
  • Fed petrol ve tarifeler nedeniyle daha şahin bir mesaj verirken mega-cap şirketler yatırım harcamasını yükseltir, fakat nakit akışı görünümünü destekleyemezse teknoloji değerlemeleri yeniden baskı altında kalır.
  • BIST 100 13.900’ün altına inerken USD/TRY 47,50 üzerine çıkarsa, Türkiye tarafında küresel risk ile kur baskısı aynı anda güçlenir.

Takvim

  • 25-26 Temmuz hafta sonu: İran, Hürmüz Boğazı ve enerji sevkiyatına ilişkin haber akışı izlenecek. Pazartesi açılışı için ilk sinyal Brent’in $98-$100 bölgesine dönüp dönmediği olacak.
  • 28-29 Temmuz: Fed faiz toplantısı yapılacak. Karar 29 Temmuz 21.00, Fed Başkanı’nın basın toplantısı 21.30 TRT’de başlayacak. Faiz kararından çok petrol ve tarifelerin enflasyon görünümünü değiştirip değiştirmediği izlenecek.
  • 29 Temmuz kapanış sonrası: Microsoft ve Meta sonuçlarını açıklayacak. Bulut büyümesi, yapay zekâ yatırımı, serbest nakit akışı ve yatırım getirisi mesajları teknoloji fiyatlamasının merkezinde olacak.
  • 30 Temmuz kapanış sonrası: Apple ve Amazon sonuçlarını açıklayacak. Apple’da cihaz talebi ile hizmet gelirleri, Amazon’da AWS büyümesi ve veri merkezi yatırımları izlenecek.

Analizim

Cuma günü perşembe günkü satışı tersine çevirmedi; satışın bileşimini değiştirdi. Petrolün ve tahvil faizinin gerilemesi Dow ile geniş piyasanın ayakta kalmasını sağladı. Buna karşılık Nasdaq 25.000’in altına indi, SMH $574-$580 desteğini kaybetti ve çip hisseleri yeni dip arayışına geçti.

Bu ayrışma önemli. Makro baskı hafiflediğinde bütün teknoloji hisselerinin otomatik olarak toparlanmadığını gördük. Yatırımcılar artık yapay zekâ talebinin varlığından çok, bu talebin şirket bazında ne kadar gelir, nakit ve yatırım getirisi ürettiğini sorguluyor.

Yine de bütün yapay zekâ zincirini aynı sepete koymak hatalı olur. Bulut sağlayıcıları, çip üreticileri, bellek şirketleri ve veri merkezi tedarikçilerinin gelir modeli ile yatırım yükü farklı. Cuma günkü hareket bu ayrımı ortadan kaldırmadı; fiyat onayının şirket bazında daha zor hale geldiğini gösterdi.

Yeni hafta için ilk olumlu senaryo şu: Brent $98’in altında kalır, 10 yıllık faiz %4,67’nin altına iner, QQQ $690’ı ve SMH $574-$580 bölgesini geri alır. Bu durumda çiplerdeki satış, geniş piyasa bozulmadan gerçekleşen sert bir yeniden fiyatlama olarak kalabilir.

Olumsuz senaryo ise Brent’in yeniden $100’ü, 10 yıllık faizin %4,75’i aşması; QQQ’nun $682’yi ve S&P 500’ün 7.400’ü kaybetmesi. Bu kombinasyon gerçekleşirse teknoloji içindeki baskı enerji, finansman maliyeti ve risk iştahı üzerinden piyasanın geneline yayılabilir.

Fed ile dört mega-cap bilançosunun aynı haftaya gelmesi, tek bir veri noktasına fazla anlam yüklemeyi zorlaştırıyor. Bu nedenle yön tahmininden çok fiyat onayına bakıyorum: Nasdaq 25.000, QQQ $690, SMH $574-$580, Brent $98-$100 ve 10 yıllık faiz %4,67-%4,75 aralıkları yeni haftanın karar noktaları.

Kaynaklar

Yatırım tavsiyesi değildir; araştırma ve takip notudur.