ABD hisseleri cuma gününü yükselişle kapattı; petrolün ucuzlaması alımları destekledi. Ancak kapanış sonrasında gelen, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın ateşkes teklifini reddettiğine ilişkin haber, anlaşma beklentisiyle gelen rahatlamayı kırılgan hale getiriyor.

Hafta sonuna girerken ayrım önemli: cuma fiyatları olumlu diplomasi beklentisini taşıyor, sonraki haberin petrol ve hisse piyasalarındaki karşılığı henüz görülmedi. Pazartesi açılışında yalnız endekslerin yönüne değil, enerji maliyetinin yeniden artıp artmadığına bakacağım.

Hap bilgiler

  • Hisselerdeki toparlanmayı, savaşın veya enflasyon baskısının bittiği şeklinde okumak için erken. Petrolün gerilemesi şirketlerin maliyetlerine yardımcı olabilir; bunun sürmesi için görüşmelerin somut sevkiyat artışına dönüşmesi gerekiyor.
  • Şirketlerin yatırım siparişleri güçlenirken tüketicilerin fiyat kaygısı arttı. Bu ikili tablo, büyümenin dayanıklı kalmasıyla Fed’in faiz indirmekte zorlanmasının aynı anda mümkün olduğunu hatırlatıyor.
  • Yapay zekâ ajanları yeni altyapı talebi yaratabilir. Fakat daha fazla kullanımın hangi şirkette gelir, hangisinde yalnızca ek maliyet oluşturacağını ayırmadan bütün teknoloji hisselerine aynı beklentiyi yüklemek sağlıklı olmaz.

Dünden bu yana ne değişti?

  • Dünkü notta hisselerin kayıplarını geri almasına rağmen yükselen petrol ve faiz baskısını izliyordum. Cuma petrol geriledi, çipler yeniden yükseldi ve ABD 10 yıllık tahvil faizi %5,18’den %5,17’ye indi. Hisselere destek arttı; borçlanma maliyetindeki düşüş ise henüz çok sınırlı.

Bugün ne oldu?

  • S&P 500 cuma yaklaşık %0,5, Dow %0,9 yükseldi. Reuters’ın 25 Eylül haberine göre Brent petrol %2,1 düşerek $104,32’den kapandı; ABD ile İran’ın savaştan aşamalı çıkış görüşmeleri ve olası ABD dizel ihracat yasağı tartışmaları fiyatları etkiledi. İhracat yasağı yürürlüğe girmiş bir karar olarak açıklanmadı.
  • Gece gelen haber farklıydı. Anadolu Ajansı’nın 26 Eylül’de aktardığı Wall Street Journal haberine göre Trump, Hürmüz’ün açılmasını da içeren İran’ın yedi günlük ateşkes teklifini reddetti. Bu, yetkililere dayandırılan bir haber; imzalanmış anlaşma veya başlamış yeni saldırı değil. Petrolün cuma kapanışı bu sonraki gelişmeye verilmiş bir tepki olarak okunamaz.
  • ABD’de ağustos dayanıklı mal siparişleri yatay kalırken savunma ve uçak hariç yatırım malı siparişleri aylık %1,6 arttı. Buna karşılık Michigan Üniversitesi’nin eylül tüketici güveni 51,7’den 48,1’e geriledi; bir yıllık enflasyon beklentisi %4’ten %4,6’ya çıktı. İşletmelerin ekipman talebi ile hanehalkının alım gücü kaygısı birbirinden ayrışıyor.
  • Teknoloji yatırımcısı Bora Özkent (@boraozkent), kişisel yapay zekâ ajanlarının işlemci, bellek, kimlik doğrulama ve veri merkezi ihtiyacını artırabileceğini savunuyor. Aynı dönüşüm, insan başına lisans satan yazılımları ve reklamla müşteri kazanan aracıları zorlayabilir. Bu bir iş modeli tezi; her altyapı şirketinin bugünkü fiyatını haklı çıkaran bir kâr tahmini değil.

Piyasa seviyeleri

Petrol ve faiz

  • Brent’in son kapanışı $104,32. Yakın direnç olarak izlediğim $106,60’a yönelmesi cuma günkü rahatlamayı geri alır; $100’ün altına yerleşmesi ise enerji maliyetleri açısından daha anlamlı bir eşik olacak. Daha aşağıdaki $95-$96 destek bölgesinin hâlâ üzerindeyiz.
  • ABD 10 yıllık tahvil faizi %5,17 ile yüksek kalıyor. Faizin aşağıdaki %5,11 ve %5 destek bölgelerine gerilemesi finansman baskısını azaltabilir; %5,20 direnç çevresine dönüş, gelecekteki kârlara yüksek fiyat ödenen hisseleri yeniden zorlar.

ABD endeksleri ve çipler

  • S&P 500 yaklaşık 7.743’ten kapandı. Piyasa yorumcusu Tunç Şatıroğlu (@tuncsatiroglu), cuma açılışı öncesindeki değerlendirmesinde 7.800 hedefini korudu; ardından ekimde düşüş bekliyor. Bu bir senaryo: 7.800 henüz aşılmış değil, aşağıda önceki 7.650 destek bölgesi önemini koruyor.
  • Nasdaq 100’ü izleyen QQQ ($QQQ), $744,50 ile günü tamamladı. Cuma aralığının üst ucundaki direnç $745,92’nin aşılması toparlanmayı ilerletebilir. $739,64 destek seviyesinin altına dönüşte ise aynı seansın alım isteğini yeniden değerlendirmek gerekir; bunlar fonun fiyatları, endeks puanları değil.
  • Çip şirketlerini izleyen SMH ($SMH), %1 yükselerek $606,56’ya çıktı. Önceki $616-$617 direnç bölgesine ulaşmadan yeni zirve beklentisi tamamlanmış sayılmaz. Yakındaki $602,22 cuma dibi ilk destek; Şatıroğlu’nun koruduğu $587 zarar kes referansı, kısa vadeli yükseliş beklentisinin aşağı yönlü risk sınırı.

Kripto ve değerli metaller

  • Bitcoin bu sabah yaklaşık $83.918. Şatıroğlu, sıkışmanın hangi yönde çözüleceğini bilmediğini özellikle söylüyor: $82.700 aşağıdaki destek, $85.100-$85.200 direnç bölgesi ise güçlü yükselişle aşılmasını beklediği bölge. Yalnız eşiğe dokunmak yeterli değil; zayıf bir geçişte geri dönüş riski sürüyor.
  • Ethereum yaklaşık $2.685 ile $2.630 destek seviyesinin üzerinde. Şatıroğlu’nun $2.730-$2.740 bölgesinin aşılması koşulu henüz karşılanmıyor; aşılırsa sonraki direnç $2.810. Böylece Bitcoin’de beklenen hareket, diğer kriptolarda otomatik yükseliş varsayımına dönüşmüyor.
  • Altını izleyen GLD ($GLD) cuma $393,41’e, gümüşü izleyen SLV ($SLV) $58,14’e yükseldi. Destek olarak cuma dipleri sırasıyla $390,05 ve $57,25; direnç tarafında aynı günün tepeleri $394,22 ve $58,52. Bu aralıkların yukarı kırılması toparlanmayı güçlendirir, diplerin kaybı ise kazançların korunamadığına işaret eder.

Kırmızı bayraklar

  • Diplomatik teklif ile kabul edilmiş anlaşma arasındaki fark kapanmadan, petrol düşüşünü kalıcı kabul etmek riskli. Hafta sonu haberleri pazartesi fiyatlarında boşluk oluşturabilir; cuma kapanışına yakın fiyatlardan işlem yapmak mümkün olmayabilir.
  • Tüketicinin yükselen enflasyon beklentisi harcamalara ve ücret taleplerine yansırsa, tek günlük enerji düşüşünün Fed üzerindeki etkisi sınırlı kalabilir. Anket beklentisi gerçekleşmiş enflasyon değildir.

Takvim

  • 28 Eylül Pazartesi: ABD hisse piyasaları yeniden açılıyor. Hafta sonu İran haberlerinin petrol, tahvil faizi ve teknoloji hisselerinde aynı yönde mi karşılandığı izlenecek.
  • 30 Eylül Çarşamba, 15.30 TSİ: ABD kişisel gelir ve harcamalar raporu ile kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi (PCE) açıklanacak. Fed’in izlediği enflasyon göstergesi, faiz beklentileri için belirleyici.
  • 2 Ekim Cuma, 15.30 TSİ: ABD eylül istihdam raporu. İşe alım ve ücret artışının birlikte seyri, şirketlerin satış beklentileriyle enflasyon baskısını karşılaştırmaya yardımcı olacak.

Analizim

Toparlanmanın devamı için önce maliyet tarafındaki iyileşmenin korunmasını arıyorum. Petrol düşerken şirketler aynı satıştan daha fazla kâr bırakabilir; ama enerji yeniden pahalanırsa, güçlü talep tek başına kâr marjını korumayabilir. Bu yüzden pazartesi hisse alımlarının sürmesini, petrol ve tahvil piyasalarının verdiği yanıtla birlikte değerlendireceğim.

Yapay zekâda ise kullanımın artmasıyla yatırımın karşılığını almak arasındaki farkı izliyorum. Ajanlar daha fazla işlem yaptıkça altyapı ihtiyacı büyüyebilir; müşterinin ödediği ücret bu işlemlerin maliyetini karşılamıyorsa büyüme şirketin kasasını güçlendirmeyebilir. Daha düşük enerji maliyeti, istikrarlı finansman ve artan ücretli talep birlikte görülürse bu teze daha fazla güvenebilirim. Şimdilik güçlü bir hikâyeyi, uygun fiyat ve gerçekleşen kârın yerine koymuyorum.

Kaynaklar

Yatırım tavsiyesi değildir; araştırma ve takip notudur.