Çip hisseleri pazartesi günü birkaç haftalık ağır satışın ardından tepki verdi; fakat günün ilk saatlerindeki ralli kapanışa taşınamadı. S&P 500 %0,2, Dow Jones %0,6 gerilerken Nasdaq günü neredeyse yatay kapattı. Brent $89,22’de, ABD 10 yıllık tahvil faizi ise %4,60’ta kaldı.
Bu tablo yeni bir yapay zekâ rallisinden çok, yüksek petrol ve faiz baskısı altında verilen ilk tepkiyi gösteriyor. Şimdi asıl soru şu: Alphabet ve Tesla bilançoları çiplerdeki tepkiyi kalıcı bir toparlanmaya çevirebilecek mi, yoksa ralli yine gün içinde mi sönecek?
Hap bilgiler
- S&P 500 7.443,28 seviyesinde kapandı ve 7.450 eşiğinin hemen altına indi. QQQ ($QQQ) gün içinde $705,78’i görmesine rağmen $695,97’de kapandı. Sabahki teknoloji rallisinin kapanışa taşınamaması, alıcıların hâlâ seçici ve kısa vadeli kaldığını gösteriyor.
- SMH (çip şirketleri ETF’i, $SMH) $558,21, DRAM (bellek şirketleri ETF’i, $DRAM) $53,11 seviyesinde kapandı. SMH gün içinde $572,53’e kadar yükseldi fakat $560 altında kaldı; DRAM için $58 hâlâ ilk teknik onay, $49,50 ise kritik destek.
- Brent petrol pazartesi günü $86-$91 arasında dalgalandıktan sonra %1,3 artışla $89,22’de kapandı. ABD 10 yıllık tahvil faizi %4,60’a, 30 yıllık faiz %5,11’e çıktı. Petrol ve faiz aynı anda yüksek kaldığı için çiplerdeki tepki geniş endeks rallisine dönüşemedi.
- Bitcoin salı sabahı yaklaşık $65.500, Ethereum $1.922 seviyesinde. Bitcoin $64.000 desteğini, Ethereum ise $1.840 desteğini koruyor. Kripto tarafı teknoloji hisselerinden daha dirençli; fakat BTC $67.700’ü aşmadan genel risk iştahı için güçlü bir onay yok.
- SpaceX ($SPCX) $119,83’te kapandı ve ilk kez $120 desteğinin hemen altına indi. Rocket Lab ($RKLB) $65,76, AST SpaceMobile ($ASTS) $57,40 seviyesinde. Uzay hisseleri destek bölgelerine yaklaştı; ancak henüz fiyatla doğrulanmış bir dönüş yok.
- BIST 100 pazartesi günü %0,64 yükselerek 14.070,98’den kapandı; USD/TRY salı sabahı yaklaşık 47,20 seviyesinde. TCMB faiz kararı 23 Temmuz’da açıklanacak. Endeks 14.000 üzerine döndü, fakat yüksek petrol Türkiye’nin enflasyon ve cari denge tarafındaki baskısını büyütüyor.
Bugün ne oldu?
- Yahoo Finance (@YahooFinance) yayınında günün en net görüntüsü Nasdaq’taydı: endeks sabah yaklaşık %1 yükselirken kapanışa doğru bütün kazancını verdi. Dow Jones 307 puan geriledi, S&P 500 %0,2 düştü. Bu hareket, yatırımcının çiplerde tepki alımı yaptığını fakat yüksek faiz ortamında pozisyonu gün sonuna taşımakta isteksiz kaldığını gösteriyor.
- Pazartesi kapanışlarında Nvidia ($NVDA) $203,33 ile yaklaşık %0,3, Micron ($MU) $866,08 ile yaklaşık %2 yükseldi. SMH ve DRAM da artıda kapandı. Buna karşılık QQQ gün içi zirvesinden yaklaşık %1,4 geriledi; yani çiplerdeki toparlanma teknoloji endeksinin tamamına yayılmadı.
- Yahoo Finance yayınındaki ana tartışma artık “yapay zekâ harcaması sürer mi?” değil, “bu harcama ne zaman gelir ve kâra dönüşür?” sorusuydu. Büyük teknoloji şirketleri daha fazla veri merkezi ve çip yatırımı açıkladığında piyasa eskisi gibi otomatik alkışlamayabilir; yatırımcı aynı anda bulut büyümesi, marj ve nakit akışı görmek istiyor.
- CNBC’nin (@CNBC) Mad Money yayınında da benzer bir ayrım öne çıktı. Yapay zekâ altyapısındaki birçok hisse son haftalarda sert gerilerken Nvidia görece daha dayanıklı kaldı. Bu, yapay zekâ temasının bittiğini değil; para maliyeti yükselirken yatırımcının aynı temadaki şirketleri artık tek paket olarak fiyatlamadığını gösteriyor.
- Kanal Finans’tan Tunç Şatıroğlu (@tuncsatiroglu), yeni videosunda Hürmüz Boğazı’nın açılmaya yaklaştığını ve bunun petrol, faiz, hisse senetleri ile değerli metallerde rahatlama yaratabileceğini düşündüğünü söyledi. Bu önemli bir ters senaryo; fakat mevcut veriler henüz görüşü doğrulamıyor. Associated Press, boğazdan geçen gemi sayısının son haftada yaklaşık %50 azaldığını ve pazartesi günü ikinci bir geminin daha saldırıya uğradığını aktardı.
- Tunç’un piyasa tarafındaki daha temkinli mesajı fiyatlarla daha uyumlu: S&P 500’de beklemeyi, Nasdaq 100’de teknik düşüşün tamamlanması için birkaç gün daha gerekebileceğini, SMH’de ise kritik destekler kırıldığı için yeni alım konusunda acele edilmemesini söyledi. Pazartesi günkü yüksekten kapanışa satış bu ihtiyatı destekliyor.
- DRAM için Tunç’un verdiği çerçeve net: $58 aşılmadan yükseliş onayı yok, $49,50 altı ise yapının daha da bozulduğu bölge. ETF pazartesi $55,19’u gördü fakat $53,11’de kapandı. Bellek hisselerinde tepki var; düşen kanalın bittiğine ilişkin onay henüz yok.
- Bloomberg Television (@BloombergTV), İran savaşının onuncu gününde ABD saldırılarının sürdüğünü, İran destekli Husilerin Suudi gemilerine karşı Kızıldeniz’de deniz ablukası tehdidinde bulunduğunu ve Kanada’ya yönelik yeni %50 ABD tarifelerinin ikinci bir risk hattı açtığını aktardı. Enerji şoku artık yalnız Hürmüz’le sınırlı değil; Kızıldeniz ve ticaret savaşı manşetleri de fiyatlamaya girdi.
- ABD Başkanı Donald Trump pazartesi günü çoğu Kanada malına %50 gümrük vergisi getirdi. Hürmüz kaynaklı enerji baskısına yeni bir ticaret maliyeti eklenmesi, enflasyonun yalnız petrolden değil ithal ürünlerden de beslenebileceği anlamına geliyor. Tahvil faizinin %4,60’a çıkması bu nedenle teknoloji hisseleri kadar küçük şirketleri de baskıladı; Russell 2000 günü %0,7 düşüşle tamamladı.
- SpaceX pazartesi günü $119,70’e kadar geriledi ve $119,83’te kapandı. Tunç, perşembe kapanışı sonrasında yeni bir Starship denemesi beklediğini ve başarılı bir denemenin hisse için katalizör olabileceğini söyledi. SpaceX’in herkese açık resmi takviminde bu zamanlamayı bağımsız doğrulayamadığım için bunu doğrulanmış takvim maddesi değil, kaynak senaryosu olarak takip ediyorum.
- Değerli metallerde de henüz fiyat onayı yok. Tunç altın ve gümüşün birkaç gün içinde yukarı kırılmaya hazır olduğunu düşünüyor; buna karşılık pazartesi kapanışında GLD ($GLD) $367,58, SLV ($SLV) $50,99 ile hafif geriledi. Jeopolitik talep ile yüksek tahvil faizi birbirini dengelemeye devam ediyor.
- The Economist’ın son sayılarındaki yapay zekâ egemenliği tartışmasının finansman tarafı bugün daha görünür. Bir ülke veya şirket kendi çipini, veri merkezini ve modelini kurmak isteyebilir; fakat sermaye maliyeti yükselirken bu yatırımların ekonomik getirisi daha sert sorgulanır. %4,60’lık ABD faizi, yapay zekâ yarışının yalnız teknoloji değil finansman yarışı olduğunu da hatırlatıyor.
Piyasa seviyeleri
Global risk ve faiz
- Brent $89,22 seviyesinde. $88-$88,50 ilk destek, $93 ilk direnç, $95-$96 daha tehlikeli risk bölgesi. $93 altında kalması şoku sınırlı tutabilir; $95 üzerine yerleşmesi enflasyon ve merkez bankası baskısını yeniden büyütür.
- ABD 10 yıllık tahvil faizi resmi kapanışta %4,60, 30 yıllık faiz %5,11 seviyesinde. %4,50 ilk destek ve rahatlama eşiği, %4,60 mevcut direnç ve kırılma noktası, %4,70 ise teknoloji değerlemeleri açısından daha zor bölge. Petrol düşmeden faizin kalıcı biçimde %4,50 altına dönmesi zorlaşıyor.
ABD endeksleri
- S&P 500 7.443,28 seviyesinde. 7.450 artık ilk geri alınması gereken eşik, 7.350-7.327 alt destek bölgesi, 7.550 daha güçlü direnç. Endeks yalnız birkaç puanla destek altına indi; fakat 7.450 geri alınmadan “tutundu” demek erken.
- QQQ $695,97 seviyesinde. $687-$690 ilk destek, $700-$705 ilk direnç, $712 daha güçlü toparlanma seviyesi. Gün içi $705,78’den $695,97’ye dönüş, $700-$705 bandının neden ilk onay bölgesi olduğunu gösterdi.
- IWM ($IWM) $292,32 seviyesinde ve $292-$294 destek bandının alt sınırında. $300 ilk direnç. Küçük şirketlerin pazartesi çiplerden daha zayıf kalması, faiz baskısının endeks geneline yayıldığını gösteriyor.
Temalar ve ETF'ler
- SMH $558,21 seviyesinde. $537-$540 ilk destek, $560 ilk direnç ve geri alma seviyesi, $590 daha güçlü toparlanma bölgesi. ETF gün içinde $572,53’ü görüp $560 altında kapandığı için çiplerdeki hasar kapanmadı.
- DRAM $53,11 seviyesinde. $49,50 destek, $58 ilk teknik onay. Micron $866,08 seviyesinde; $804-$820 destek, $875-$905 direnç bölgesi. Bellek hisseleri pazartesi tepki verdi, fakat Micron direnç bandına ve DRAM onay seviyesine ulaşmadı.
- Nvidia $203,33 seviyesinde. $198-$200 ilk destek, $207-$210 ilk direnç. Nvidia’nın diğer yapay zekâ altyapı hisselerinden daha dayanıklı kalması olumlu; $210 geri alınmadan yeni yükseliş ivmesi fiyatla doğrulanmış sayılmaz.
- IGV (yazılım şirketleri ETF’i, $IGV) $92,94 seviyesinde. $92 destek, $94-$95 ilk direnç. Yazılım çiplerden daha az hasarlı; yine de $95 aşılmadan belirgin bir sektör liderliği oluşmuyor.
Uzay ve kripto
- SpaceX $119,83 seviyesinde. Önceki $120-$122 destek bandı kapanış bazında ilk kez kaybedildi; aynı bölge şimdi geri alma eşiği, $130-$135 ilk güçlü direnç. Hisse $120 üzerine hızla dönemezse halka arz sonrası fiyat keşfi aşağı yönlü devam edebilir.
- Rocket Lab $65,76 seviyesinde. $64-$65 destek, $70-$71 direnç. AST SpaceMobile $57,40 seviyesinde; $54-$55 destek, $61-$62 direnç. İki hisse desteklere yakın, ancak Tunç’un sözünü ettiği pozitif uyumsuzlukların fiyat onayı dirençler aşılmadan tamamlanmış değil.
- Bitcoin yaklaşık $65.500 seviyesinde. $64.000 ilk destek, $63.000 daha güçlü destek, $67.700 ilk direnç, $72.000 üst hedef bölgesi. Ethereum yaklaşık $1.922 seviyesinde; $1.840 destek, $1.920 ilk eşik, $2.000 daha güçlü direnç. ETH ilk eşiği test ediyor, BTC ise henüz direnç aşmadı.
Türkiye
- BIST 100 14.070,98 seviyesinde. 14.000 ilk destek, 13.882 alt destek, 14.300-14.450 direnç bölgesi. Pazartesi kapanışı kısa vadeli rahatlama sağladı; 14.300 aşılmadan güçlü bir trend değişimi oluşmuş sayılmaz.
- USD/TRY yaklaşık 47,20 seviyesinde. 47,00 destek, 47,35-47,50 direnç bölgesi. TCMB 23 Temmuz’da karar açıklayacak. Tunç politika faizi veya faiz koridoru üzerinden gevşeme ihtimalini öne çıkardı; bu bir kaynak görüşü, resmi yönlendirme değil. Brent $90 çevresinde kaldığı için olası gevşemenin kur ve enflasyon etkisi daha yakından izlenecek.
Kırmızı bayraklar
- Brent $93 üzerine çıkarken ABD 10 yıllık tahvil faizi %4,60 üzerinde kalırsa, çiplerdeki tepki kalıcı bir ralliye dönüşmekte zorlanır. $95 petrol ile %4,70 faiz aynı anda görülürse teknoloji değerlemeleri için daha ağır bir baskı oluşur.
- S&P 500 7.350’yi, QQQ $687’yi ve SMH $537’yi kaybederse pazartesi günkü tepki yalnız kısa süreli bir ara olmuş olur. Özellikle QQQ’nun bir kez daha gün içi yükselişi satması alıcıların güvenini zayıflatır.
- Alphabet ve Tesla güçlü yapay zekâ harcaması açıklayıp bunun gelir, marj veya nakit akışı karşılığını gösteremezse, piyasa daha fazla yatırım haberini olumlu değil finansman yükü olarak okuyabilir.
- Hürmüz’de yeni gemi saldırıları veya Kızıldeniz’de Suudi taşımacılığına yönelik fiili abluka Brent’te yeniden fiyat boşluğu yaratabilir. Tunç’un açılma senaryosu ancak gemi geçişleri kalıcı biçimde artarsa doğrulanır.
- Kanada tarifelerinin misillemeyle genişlemesi, enerji kaynaklı enflasyona yeni bir mal fiyatı baskısı ekler. Bu durumda küçük şirketler ve tüketici hisseleri çiplerden daha zayıf kalabilir.
- SpaceX $120 üzerine dönemezken DRAM $49,50’yi, Bitcoin $64.000’i ve BIST 100 14.000’i kaybederse farklı riskli varlıklarda aynı anda temkin artıyor demektir.
Takvim
- 21 Temmuz Salı: ABD seansında 10 yıllık faiz %4,60, Brent $93, S&P 500 7.450, QQQ $700-$705 ve SMH $560 izlenecek. Pazartesi günkü yüksekten satışın tekrarlanıp tekrarlanmadığı ilk test.
- 22 Temmuz Çarşamba: Alphabet ve Tesla bilançoları. Alphabet’te bulut ve yapay zekâ gelirleri ile sermaye harcamaları, Tesla’da marj, nakit akışı ve yüksek teknoloji yatırımlarının karşılığı öne çıkacak.
- 23 Temmuz Perşembe: TCMB ve Avrupa Merkez Bankası faiz kararları, ardından Intel bilançosu. Petrol kaynaklı enflasyon riski ile büyüme ve teknoloji yatırımları aynı gün test edilecek.
- 24 Temmuz Cuma: Temmuz öncü imalat ve hizmet PMI verileri ile haziran yeni konut satışları açıklanacak. Yüksek petrol ve faizin reel ekonomiye ilk yansıması aranacak.
- 28-29 Temmuz: Fed faiz toplantısı. Haziran enflasyonundaki rahatlamaya rağmen Brent ve tahvil faizleri yüksek kalırsa, Fed’in enerji kaynaklı ikinci tur etkileri nasıl değerlendirdiği daha önemli hale gelecek.
Analizim
Pazartesi günü piyasa bize iki ayrı mesaj verdi. Birincisi, çip ve bellek hisselerinde birkaç haftalık satıştan sonra tepki verecek alıcı hâlâ var. İkincisi, bu alıcı yüksek petrol ve %4,60 tahvil faizi karşısında pozisyonu kapanışa taşımaya henüz hazır değil. SMH’nin $572,53’ten $558,21’e, QQQ’nun $705,78’den $695,97’ye dönmesi bu ayrımı açık biçimde gösteriyor.
Bu yüzden bugünkü hareketi “çip rallisi başladı” diye değil, “ilk tepki geldi ama piyasa onaylamadı” diye okuyorum. Onay için yalnız Nvidia veya Micron’un yükselmesi yetmez. QQQ’nun $700-$705’i, SMH’nin $560’ı geri alması ve S&P 500’ün yeniden 7.450 üzerinde kapanması gerekiyor.
Tunç’un Hürmüz’ün açılmaya yakın olduğu görüşü gerçekleşirse tablo hızla değişebilir. Brent’in $88 altına dönmesi tahvil faizini rahatlatır, teknoloji hisselerinin bilanço tepkisini büyütür ve Türkiye üzerindeki enerji baskısını azaltır. Fakat mevcut gemi trafiği, yeni saldırılar ve Kızıldeniz tehdidi bu senaryonun henüz fiyatlanmaya hazır olmadığını gösteriyor.
Yapay zekâ tarafında bu haftanın ölçüsü harcamanın büyüklüğü değil, harcamanın getirisi olacak. Alphabet yüksek sermaye harcamasına karşı güçlü bulut büyümesi ve marj gösterebilirse çiplerdeki tepki genişleyebilir. Yatırım yükselirken gelir ve nakit akışı aynı hızda büyümezse piyasa “daha fazla yapay zekâ harcaması” cümlesini yeni bir risk olarak okuyabilir.
Bugün için karar ağacım şu:
- Brent $93 altında kalırken ABD 10 yıllık faizi %4,60’tan geri dönebiliyor mu?
- S&P 500 7.450’yi, QQQ $700-$705’i ve SMH $560’ı kapanışta geri alabiliyor mu?
- DRAM $58’e yaklaşırken Micron $875-$905 bandına girebiliyor mu, yoksa pazartesi tepkisi geri mi veriliyor?
- SpaceX $120 üzerine dönüp tutunabiliyor mu, Rocket Lab $64-$65 desteğini koruyor mu?
- Bitcoin $64.000 üzerinde kalırken Ethereum $1.920 ve ardından $2.000 seviyelerini aşabiliyor mu?
- BIST 100 14.000 üzerinde kalırken TCMB kararı öncesi USD/TRY 47,50’nin altında tutulabiliyor mu?
Petrol $93 altında kalır, faiz %4,60’tan geriler ve SMH $560 üzerine dönerse pazartesi günkü çip tepkisi gerçek bir toparlanmanın ilk adımı olabilir. Brent yeniden $93’e yönelirken S&P 500 7.450’yi alamaz ve QQQ $687’ye yaklaşırsa ralli bir kez daha başlamadan sönmüş olur.
Kaynaklar
- Kanal Finans / Tunç Şatıroğlu: youtube.com
- Yahoo Finance Live: youtube.com
- Bloomberg Television / The Asia Trade: youtube.com
- CNBC / Mad Money: youtube.com
- Associated Press, ABD endeks kapanışları: apnews.com
- Associated Press, İran-Hürmüz gelişmeleri: apnews.com
- Associated Press, Kanada tarifeleri: apnews.com
- U.S. Treasury, 20 Temmuz resmi tahvil faizleri: home.treasury.gov
- TCMB, 2026 PPK takvimi: tcmb.gov.tr
- Tesla Investor Relations, Intel Newsroom, Avrupa Merkez Bankası ve Alpaca piyasa verileri.
- The Economist: 27 Haziran, 4 Temmuz, 11 Temmuz ve 18 Temmuz 2026 sayıları; birleşik Türkçe özet.
Yatırım tavsiyesi değildir; araştırma ve takip notudur.
