Brent petrol pazartesi sabahı $90,87’ye çıkarak geçen haftaki kritik eşiği aştı. ABD endeks vadeli işlemleri buna rağmen hafif artıda; fakat çip hisseleri hâlâ hasarlı ve bu hafta Alphabet, Tesla ile Intel bilançoları yapay zekâ harcamalarının gerçekten kâra dönüşüp dönüşmediğini test edecek.

Yeni haftanın asıl sorusu şu: Petrolün $90 üzerine çıkması teknoloji hisselerinde yeni bir satış dalgası mı başlatacak, yoksa S&P 500 7.450 desteğini koruyup sınırlı bir toparlanma mı üretecek?

Hap bilgiler

  • Brent petrol yaklaşık %3,1 yükselerek $90,87’ye çıktı ve 11 Haziran’dan bu yana en yüksek seviyesini gördü. Hürmüz Boğazı’ndan pazar günü yalnız dört gemi geçti; bu sayı cumartesi günü sekizdi. $93 ilk direnç, $95-$96 ise enflasyon ve piyasa riski açısından daha tehlikeli bölge.
  • S&P 500 son kapanışta 7.457,69, QQQ ($QQQ) $695,31 ve SMH (çip şirketleri ETF’i, $SMH) $556,08 seviyesinde. Pazartesi açılışı öncesi S&P 500 ve Nasdaq vadeli işlemleri hafif artıda; ancak QQQ $700-$705, SMH ise $560 üzerine dönmeden teknoloji satışının bittiğini söylemek erken.
  • SpaceX ($SPCX) cuma günü $123,94’te kapandı. Hisse $135 halka arz fiyatının yaklaşık %8 altında ve hazirandaki $225,56 zirvesinden yaklaşık %45 geride. Ucuzlamış olması tek başına “ucuz” olduğu anlamına gelmiyor; $130-$135 bölgesi geri alınmadan düşüş eğilimi değişmiş sayılmaz.
  • Yapay zekâ altyapısında ilgi yalnız Nvidia’ya sıkışmıyor. Micron ($MU) $849,46, yeni Nasdaq işlemlerine başlayan SK hynix ($SKHY) ise $154,02 seviyesinde. Bellek ve enerji talebi yapay zekâ yatırım döngüsünün güçlü tarafı; fakat iki hissedeki sert oynaklık, doğru tema ile doğru giriş fiyatının aynı şey olmadığını gösteriyor.
  • Bitcoin pazartesi sabahı yaklaşık $64.240 seviyesinde ve $63.000 desteğinin üzerinde. Ethereum yaklaşık $1.864, XRP ise $1,09 seviyesinde. Kripto henüz cuma günkü teknoloji satışına eşlik etmiyor; fakat BTC $67.700 üzerine çıkmadan genel risk iştahı için güçlü bir onay yok.
  • ABD’de haziran ikinci el konut medyan fiyatı $440.600 ile rekor kırdı. Satışlar aylık %2,4 düşerken 30 yıllık ortalama konut kredisi faizi %6,49 oldu. Fiyat rekoru konut piyasasının güçlü olduğunu değil, yüksek faiz ve sınırlı arz nedeniyle erişilebilirliğin hâlâ zor olduğunu gösteriyor.

Bugün ne oldu?

  • Reuters verisine göre Brent $90,87’ye yükselirken WTI $84,84’e çıktı. ABD ile İran’ın saldırıları hafta sonu genişledi; Associated Press, Hürmüz’de gemi trafiğinin büyük ölçüde durduğunu ve pazartesi günü bir geminin vurulduktan sonra yandığını aktardı. Piyasa artık yalnız savaş manşetini değil, kaç geminin gerçekten geçebildiğini ve Körfez’den ne kadar enerji ihraç edildiğini fiyatlıyor.
  • Tunç Şatıroğlu (@tuncsatiroglu), dünkü videoda Hürmüz açılırsa çok satılan riskli varlıklarda güçlü tepki görülebileceğini söylemişti. Bu görüş koşullu olarak geçerli; fakat Brent’in $90 üzerine çıkması ve geçişlerin azalması, bugün için açılma değil baskının arttığı senaryoyu destekliyor.
  • Bloomberg Television’ın sabah değerlendirmesinde petrol, tahvil faizleri ve yüksek teknoloji değerlemeleri aynı risk çerçevesinde ele alındı. Yapay zekâ yatırımlarının uzun vadeli etkisi tartışılmıyor; asıl belirsizlik, çok yüksek harcamadan hangi şirketlerin ne kadar gelir ve kâr üreteceği. Bu nedenle güçlü bilanço açıklamak artık tek başına yetmeyebilir; sermaye harcamalarının karşılığı da sorgulanacak.
  • Yahoo Finance (@YahooFinance) yayınındaki ana tez, yapay zekânın bellek ve enerji olmadan çalışamayacağı yönündeydi. Nvidia ($NVDA) çekirdek oyuncu olarak kalırken Micron ve SK hynix bellek tarafında, Vertiv ve American Electric Power ise enerji ve veri merkezi altyapısında öne çıkarıldı. Ben bunu “Nvidia bitti” görüşü olarak değil, yapay zekâ harcamasından para alan şirketlerin listesinin genişlemesi olarak okuyorum.
  • SK hynix’in Nasdaq’ta $149 fiyatla başlayan ADR’leri 10 Temmuz’da $170’ten işleme açıldı; cuma kapanışı $154,02 oldu. İlk altı işlem gününde $145,60 ile $194,69 arasında oluşan geniş bant, yeni halka arz ve listelemelerde hikâye ne kadar güçlü olursa olsun fiyatın bir süre yön arayabileceğini gösteriyor.
  • Bora Özkent (@boraozkent), SpaceX’i kısa vadeli ve rahat bir alım olarak değil, çok küçük ve kademeli izlenmesi gereken yüksek riskli bir uzun vadeli tez olarak anlattı. Ana fikir, SpaceX’in yalnız başkalarının yükünü taşıyan bir roket şirketi değil; Starlink sayesinde kendi tekrar eden gelirini de yörüngeye taşıyan bir “uzay ulaşım ağı” kurması. Yörüngede veri merkezi gibi gelir senaryoları ise henüz kanıtlanmış ölçek ekonomisi değil, geleceğe ilişkin varsayım.
  • SpaceX’in resmi halka arz açıklamasına göre fiyat $135, ilk işlem fiyatı ise $150 oldu. Hissenin bugün bu iki seviyenin de altında olması, Bora’nın halka arz sonrasında düşüş ve küçük pozisyon uyarısını doğruladı; fakat şirketin mevcut gelirinin yüksek değerlemeyi ne zaman destekleyeceği hâlâ temel belirsizlik.
  • CNBC (@CNBC), bugün National Association of Realtors’ın 9 Temmuz’da yayımladığı konut verisini öne çıkardı. Haziranda ikinci el konut satışları aylık %2,4 düştü, medyan fiyat yıllık %1,8 artarak $440.600’e çıktı. İlk kez ev alanların payı %33’e yükselirken nakit işlemlerin payı %25’e geriledi; yani alıcılar yüksek faizden vazgeçmiş değil, daha fazla alıcı bu maliyeti kabul ederek piyasaya dönüyor.
  • The Economist’ın son sayılarındaki ortak “darboğazı kim kontrol ediyor?” çerçevesi bugün iki ayrı piyasayı birbirine bağlıyor. Hürmüz enerji akışının, yüksek bant genişlikli bellek ve elektrik kapasitesi ise yapay zekânın darboğazı. Petrol ve çiplerdeki oynaklık bu yüzden birbirinden kopuk değil; ikisi de sınırlı kapasitenin fiyatını anlatıyor.

Piyasa seviyeleri

Global risk ve petrol

  • Brent $90,87 seviyesinde. $88-$88,50 artık ilk destek, $93 ilk direnç, $95-$96 daha güçlü risk bölgesi. Brent $93 üzerine yerleşirse enflasyon ve faiz baskısı ağırlaşır; $88 altına dönüş ise bugünkü sıçramanın kalıcı olmadığını gösterir.
  • ABD 10 yıllık tahvil faizi son resmi kapanışta %4,55 seviyesinde. %4,50 ilk destek ve rahatlama eşiği, %4,57-%4,60 ilk direnç bölgesi. Petrol yükselirken faiz de %4,60 üzerine çıkarsa büyüme ve teknoloji hisseleri için en zor kısa vadeli senaryo oluşur.

ABD endeksleri

  • S&P 500 7.457,69 seviyesinde. 7.450 ilk destek, 7.350-7.327 daha güçlü alt destek, 7.550 ilk direnç. Açılış öncesi sınırlı yükseliş 7.450 desteğini koruyabilir; ancak endeks 7.550 üzerine dönmeden güçlü toparlanma başlamış sayılmaz.
  • QQQ $695,31 seviyesinde. $687-$690 ilk destek, $700-$705 ilk direnç, $712 daha güçlü toparlanma seviyesi. $700-$705 geri alınamazsa pazartesi tepkisi yalnız kısa süreli bir soluklanma olarak kalabilir.

Temalar ve ETF'ler

  • SMH $556,08 seviyesinde. $537-$540 ilk destek, $560 ilk direnç, $590 daha güçlü toparlanma bölgesi. Çip sektörü cuma günü $560 altında kapandı; bu seviye geri alınmadan hasar aktif, $537 altı ise satışın yeni bir ayağa geçtiğini gösterir.
  • Nvidia $202,80 seviyesinde. $198-$200 ilk destek, $207-$210 ilk direnç. Micron $849,46 seviyesinde; $804-$820 destek, $875-$905 direnç bölgesi. SK hynix $154,02 seviyesinde; $145-$150 destek, $168-$170 ilk direnç, $194-$195 üst direnç. Bellek tezi güçlü olsa da fiyatlar henüz sakin ve geniş tabanlı bir toparlanma göstermiyor.
  • SpaceX $123,94 seviyesinde. $120-$122 ilk destek, $130-$135 ilk toparlanma bölgesi, $145-$150 daha güçlü direnç. $135 halka arz fiyatı geri alınmadan yeni bir yükseliş eğilimi oluşmuş sayılmaz; $120 altı ise fiyat keşfinin daha aşağıda sürdüğünü gösterir.
  • Rocket Lab ($RKLB) $67,60 seviyesinde. $64-$65 destek, $70-$71 ilk direnç. AST SpaceMobile ($ASTS) $57,78 seviyesinde; $54-$55 destek, $61-$62 direnç. SpaceX düşerken bu iki hissenin cuma günü daha dayanıklı kalması olumlu, fakat uzay temasındaki yüksek oynaklık nedeniyle direnç aşılmadan güçlü bir ayrışma sonucu çıkarmak erken.

Kripto ve değerli metaller

  • Bitcoin yaklaşık $64.240 seviyesinde. $63.000 destek, $67.700 ilk direnç, $72.000 daha güçlü hedef bölgesi. $63.000 üzerinde öncü gösterge görüşü aktif; $67.700 aşılmadan hisse piyasasına yayılan güçlü risk alma sinyali yok.
  • Ethereum yaklaşık $1.864 seviyesinde. $1.840 destek, $1.920 ilk direnç, $2.000 daha güçlü onay seviyesi. XRP yaklaşık $1,09 seviyesinde; $1,07 destek, $1,13 direnç. İki varlık da dar bant içinde ve henüz yeni bir yön üretmedi.
  • Altın yaklaşık $4.005 seviyesinde. $3.940-$4.000 destek, $4.100 ilk direnç. Gümüş yaklaşık $56,61 seviyesinde; $55-$56 destek, $58 ilk direnç, $60 daha güçlü toparlanma seviyesi. Jeopolitik risk yüksek olmasına rağmen faiz artışı beklentisi değerli metalleri sınırlıyor.

Türkiye

  • BIST 100 pazartesi sabahı yaklaşık 13.993 seviyesinde ve yatay. Gün içi bant 13.910-14.074; 13.882 ilk destek, 14.000 ilk eşik, 14.300-14.450 direnç bölgesi. Enerji hisseleri yükselirken endeksin yatay kalması, petrol şokunun şirketler arasında farklı etkiler yarattığını gösteriyor.
  • USD/TRY yaklaşık 47,18 seviyesinde. 47,00 destek, 47,35-47,50 direnç bölgesi. Kur sakin kalsa bile Brent’in $90 üzerinde kalması Türkiye açısından akaryakıt, enflasyon ve cari denge baskısını büyütür; BIST’te rafineri ve enerji şirketlerinin yükselmesi bu makro maliyeti ortadan kaldırmaz.

Kırmızı bayraklar

  • Brent $93’e yönelirken ABD 10 yıllık tahvil faizi %4,60 üzerine çıkarsa, haziran enflasyonundaki rahatlama hızla eski veri haline gelir. $95-$96 üzeri petrol, teknoloji ve tüketici hisseleri için çok daha ağır bir senaryo yaratır.
  • S&P 500 7.450’yi, QQQ $687-$690 bandını ve SMH $537’yi kaybederse cuma günkü teknoloji satışının ikinci ayağı başlayabilir. Açılış öncesi artı vadeli işlemler, bu seviyeler korunmadan kalıcı iyileşme kanıtı değil.
  • SpaceX $120 altına inerken SK hynix $145’i ve Micron $804’ü kaybederse, yeni listeleme ile yapay zekâ bellek temasındaki fiyat keşfi aşağı yönlü sürüyor demektir. Güçlü uzun vadeli hikâye, kısa vadeli zarar riskini kaldırmaz.
  • Hürmüz’de gemi geçişlerinin daha da azalması veya saldırıların petrol depolama, rafineri ve ihracat terminallerine yayılması Brent’te fiyat boşluğu yaratabilir. Dört gemilik pazar geçişi, enerji akışının normale döndüğünü göstermiyor.
  • Bitcoin $63.000 altına inerken altın da $3.940’ı kaybederse, jeopolitik riskin güvenli liman talebinden çok nakit ve faiz baskısı ürettiği anlaşılır. BIST 100 13.882 altına inerken USD/TRY 47,50 üzerine çıkarsa petrol şokunun Türkiye etkisi daha görünür hale gelir.

Takvim

  • 20 Temmuz Pazartesi: ABD açılışında Brent $93, S&P 500 7.450, QQQ $700-$705 ve SMH $560 izlenecek. Açılış öncesi sınırlı artının seans boyunca korunup korunmadığı ilk test.
  • 22 Temmuz Çarşamba: Alphabet ve Tesla bilançoları. Alphabet’te yapay zekâ harcamalarının bulut ve reklam gelirine, Tesla’da yüksek teknoloji yatırımlarının marj ve nakit akışına dönüşüp dönüşmediği öne çıkacak.
  • 23 Temmuz Perşembe: Intel bilançosu ve Avrupa Merkez Bankası faiz kararı. Çip talebi, sermaye harcamaları ve petrol kaynaklı enflasyon baskısı aynı gün test edilecek.
  • 24 Temmuz Cuma: Temmuz öncü imalat ve hizmet PMI verileri ile haziran yeni konut satışları açıklanacak. Yüksek petrolün büyüme beklentisini ne kadar etkilediğine ilişkin ilk sinyaller aranacak.
  • 28-29 Temmuz: Fed faiz toplantısı. Haziran enflasyonu faiz artışı baskısını azaltmıştı; Brent $90 üzerinde kalırsa Fed’in enerji kaynaklı yeni enflasyon riskini nasıl değerlendirdiği daha önemli hale gelir.

Analizim

Bugünkü tablo tek başına “petrol yükseldi, borsa düşecek” kadar basit değil. Brent $90’ı aşmasına rağmen ABD endeks vadeli işlemleri hafif artıda. Bu, piyasanın riski yok saydığını değil, enerji şokunun ne kadar süreceğini ve büyük teknoloji bilançolarının bu baskıyı dengeleyip dengeleyemeyeceğini beklediğini gösteriyor.

Yapay zekâ hikâyesi bitmiş değil; fakat yatırımcının sorusu değişiyor. Geçmişte “kim daha fazla çip satacak?” deniyordu. Şimdi “bellek, elektrik, veri merkezi ve model harcamalarından kim ne kadar nakit üretecek?” sorusu öne çıkıyor. Micron ve SK hynix bu nedenle ilginç; ancak ikisinin fiyat oynaklığı da iyi şirket ile iyi giriş seviyesinin aynı şey olmadığını hatırlatıyor.

SpaceX tarafında da aynı ayrım var. Roketlerin yeniden kullanılması, Starlink’in tekrar eden geliri ve uzay ulaşım ağının büyümesi çok güçlü bir uzun vadeli hikâye yaratabilir. Buna karşılık hissenin halka arz fiyatının altına düşmesi otomatik alım sinyali değil; mevcut gelir, değerleme ve yeni işlerin ne zaman ölçekleneceği hâlâ belirsiz. $135 ve ardından $150 geri alınmadan fiyatın hikâyeyi onayladığını söylemek erken.

Bugün için karar ağacım şu:

  • Brent $93’ün altında kalıp yeniden $88-$88,50 bölgesine dönebiliyor mu, yoksa $95-$96 riskini mi büyütüyor?
  • S&P 500 7.450’yi korurken QQQ $700-$705 ve SMH $560 seviyelerini geri alabiliyor mu?
  • Alphabet, Tesla ve Intel bilançoları yüksek yapay zekâ harcamalarının gelir, marj ve nakit akışı karşılığını gösterebiliyor mu?
  • SpaceX $120-$122 üzerinde tutunup $135’i; SK hynix $145-$150 üzerinde kalıp $170’i geri alabiliyor mu?
  • Bitcoin $63.000 üzerinde kalırken BIST 100 13.882 desteğini ve USD/TRY 47,50 sınırını koruyabiliyor mu?

Petrol $93 altında kalır, S&P 500 7.450’yi korur ve SMH $560 üzerine dönerse teknoloji tarafındaki hareket sert ama yönetilebilir bir düzeltme olarak kalabilir. Brent $95’e yaklaşırken S&P 500 7.450’yi, SMH $537’yi ve Bitcoin $63.000’i kaybederse piyasa yeni bir risk azaltma dalgasına girmiş olur.

Kaynaklar

  • Kanal Finans / Tunç Şatıroğlu: youtube.com
  • Bora Özkent: youtube.com
  • Yahoo Finance: youtube.com
  • Bloomberg Television: youtube.com
  • CNBC: youtube.com
  • Reuters, Associated Press, National Association of Realtors, U.S. Treasury, SpaceX, Nasdaq, Tesla Investor Relations ve Alpaca piyasa verileri.
  • The Economist: 27 Haziran, 4 Temmuz, 11 Temmuz ve 18 Temmuz 2026 sayıları; birleşik Türkçe özet.

Yatırım tavsiyesi değildir; araştırma ve takip notudur.