OPEC+ içindeki yedi ülke, ekim ayının petrol üretim hedeflerini eylül düzeyinde tuttu. İran'dan ise Hürmüz çevresinde gemilere yönelik yeni bir kısıtlama planı geldi. Ancak üretim hedeflerinin değişmemesi, petrolün alıcıya sorunsuz ulaşacağı anlamına gelmiyor; haftaya bu iki gelişmeyi birlikte değerlendirerek başlıyorum.

ABD borsaları bugün tatil nedeniyle kapalı. Bitcoin bu sabah $80.000'in altında kalırken hisse yatırımcıları hafta sonunun haberlerine salı günü tepki verebilecek. Ardından gelecek enflasyon verileri, enerji kaynaklı belirsizliğe ekonominin hangi fiyat baskısıyla girdiğini anlamamıza yardımcı olacak.

Dünden bu yana ne değişti?

  • Dün sonucu beklenen OPEC+ toplantısı tamamlandı ve ekim hedefleri netleşti. Bitcoin de pazar sabahındaki yaklaşık $79.828'den bu sabah $79.608'e geriledi; önceki $80.000 eşiğinin üzerinde kalıcı bir toparlanma henüz yok.

Hap bilgiler

  • Petrol için açıklanan üretim miktarı kadar sevkiyatın güvenliği de önemli. Bir hedef değişikliği olmadan taşıma süresi uzayabilir veya sigorta pahalanabilir; bu durumda alıcının ödediği maliyet artar.
  • Teknoloji hisselerinde çip şirketleriyle yazılım şirketlerini ayrı izliyorum. Bir grubun dayanıklı kalması, diğerindeki zayıflığın bittiğini kanıtlamaz. Salı günü yükselişe daha fazla şirketin katılması, endeks hareketini değerlendirmeyi kolaylaştıracak.
  • Bu haftanın enflasyon açıklamaları ağustos ayını kapsıyor. Eylüldeki son gelişmelerin etkisini doğrudan ölçmeyecekler; Fed'in önündeki mevcut enflasyon sorununu gösterecekler. Yeni enerji riskinin buna eklenmesi ise sonraki aylarda izlenecek.

Bugün ne oldu?

  • OPEC'in 6 Eylül açıklamasına göre Suudi Arabistan, Rusya, Irak, Kuveyt, Kazakistan, Cezayir ve Umman, ekimde de eylül için belirlenen üretim hedeflerini uygulayacak. Karar yeni bir artış veya kesinti içermiyor. Buradan fiilî üretimin, ihracatın ya da petrol fiyatının değişmeyeceği sonucunu çıkarmıyorum; açıklama ülkelerin ortak hedefini belirliyor.
  • Associated Press (@AP), İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Başkanı Muhsin Rızai'nin Hürmüz çevresinde yeni bir bölge ilan etmeyi planladığını aktardı. Rızai, bu alandan boğaza geçmek isteyen ve tespit edilen gemilerin yaptırım listesine alınacağını söyledi. Ayrıntıları ileride açıklanacak bu plan henüz uygulanmış bir geçiş yasağı değil. Gemicilik şirketlerinin rota ve sigorta kararlarını etkileyebilecek bir belirsizlik oluşturuyor.

Piyasa seviyeleri

ABD hisseleri

  • S&P 500'ü izleyen SPY ETF'i ($SPY), cuma $770,19'dan kapandı. Salı günü cuma dibinin bulunduğu $769 çevresinde destek oluşup oluşmadığına bakacağım. Cuma tepesi $772,87 ise yukarıdaki ilk eşik; aşılması kadar gün içinde korunması da önemli.
  • Nasdaq 100'ü izleyen QQQ ETF'inin ($QQQ) son kapanışı $718,96. Önceki takipte direnç olan $720'nin geri alınması toparlanmayı güçlendirir; aşağıda destek olarak izlenen $712 önemini koruyor. Cuma görülen $721,86'nın kapanışa taşınamaması, eşiğe dokunmanın tek başına yeterli olmadığını hatırlatıyor.
  • Çip şirketleri ETF'i SMH ($SMH), cuma $567,01'den kapandı. Piyasa yorumcusu Tunç Şatıroğlu'nun (@tuncsatiroglu) önceki değerlendirmesinde $562 ilk destek adayı, $572 daha güçlü toparlanma için onay noktası. $545'in altı ise tarif ettiği görünümü bozar; dört saatlik kalıcılık koşulu ayrıca izlenmeli.
  • Yazılım şirketleri ETF'i IGV ($IGV) için $106'yı geri almak ilk iş olacak. Son kapanış $104,57; cuma $104,36’da oluşan dip ilk destek adayı. Bu dip kaybedilirse baskı sürebilir; yukarıda önce $106, ardından $108'deki direnç yazılım hisselerindeki toparlanmanın ne kadar güçlü olduğunu sınayacak.

Kripto ve altın

  • Bitcoin yaklaşık $79.608 ile önceki $79.000 destek bölgesinin üzerinde. Şatıroğlu'nun onay için izlediği $80.000'in geri alınması, ardından bu bölgenin korunması gerekiyor. $79.000'in kaybı ise toparlanma denemesini zayıflatır.
  • Ethereum'da yaklaşık $2.496 fiyat, önceki $2.490 destek ve onay bölgesine çok yakın. Bu dar fark rahat bir güvenlik payı bırakmıyor; bölgenin korunması önemli. Önceki değerlendirmedeki daha aşağı risk sınırı $2.380.
  • Altını izleyen GLD ETF'i ($GLD) cuma $406,77'de kapandı. Cuma $403,96’da oluşan dip destek adayı; yukarıda ise aynı seansın $408 tepesi ilk eşik. Jeopolitik kaygı alım getirse bile tahvil faizlerinin yükselmesi, faiz ödemeyen altının cazibesini azaltabilir.

Kırmızı bayraklar

  • İran'ın planı ticari gemi geçişlerinde gerçek bir aksamaya dönüşürse petrol, enflasyon ve şirket maliyetleri aynı anda etkilenebilir. Böyle bir durumda yalnız enerji hisselerine bakmak, ulaşım ve üretim şirketlerindeki maliyet baskısını kaçırabilir.
  • Tatil gününde kripto ile ABD hisselerinin verdiği sinyal eş zamanlı olmayacak. Salı açılışındaki sert hareketin gün içinde geri verilmesi de ilk tepkiyle kalıcı yön değişimini ayırmayı gerektirir.

Takvim

  • 7 Eylül Pazartesi: ABD'de Labor Day tatili; hisse piyasası kapalı.
  • 8 Eylül Salı: ABD borsalarında haftanın ilk normal seansı.
  • 10 Eylül Perşembe, 15.30 TRT: Ağustos ABD ÜFE (PPI), üretici fiyatları.
  • 11 Eylül Cuma, 15.30 TRT: Ağustos ABD TÜFE (CPI), tüketici fiyatları.
  • 15-16 Eylül: Fed faiz toplantısı (FOMC).

Analizim

Bu haftanın karar sırasını haber, maliyet ve fiyat tepkisi olarak kuruyorum. Önce gemi geçişlerine ilişkin açıklamanın gerçek bir uygulamaya dönüşüp dönüşmediğine bakacağım. Uygulama gelirse bunun sevkiyatı ne kadar zorlaştırdığı önem kazanacak. Başlıktaki gerilimin büyüklüğü, ekonomik etkinin büyüklüğünü tek başına anlatmıyor; aynı haber petrol üreticisiyle petrol kullanan şirketi farklı etkileyebilir.

Salı günü endeksin yönüyle birlikte sektörlerin birbirine eşlik edip etmediğini izleyeceğim. Çipler toparlanırken yazılım zayıf kalırsa teknoloji için tek bir güçlü yükseliş hikâyesi kurmam. Enflasyon tarafında da düşük bir aylık sonuç ile fiyat baskısının birkaç ay boyunca hafiflemesi farklı şeyler. Benim için daha olumlu tablo, taşımacılıkta yeni bir aksama görülmeden enflasyonun hafiflemesi ve toparlanmanın daha fazla şirkete yayılması olur. Enerji maliyetiyle tahvil faizlerinin birlikte yükselmesi ise bu beklentiyi yeniden değerlendirmemi gerektirir.

Kaynaklar

Yatırım tavsiyesi değildir; araştırma ve takip notudur.